De gevolgen van weinig slaap voor prestatie en stemming blijken bij actieve taken voor het herkennen van onregelmatige prikkels in een saaie omgeving..
Het lijkt misschien wel of we niet veel van slapen weten, maar we weten toch ook wel weer een hoop, alleen kunnen we niet op alle vragen over slapen een antwoord geven.
Alexander Borbely doet in zijn boek Secrets of Sleep een poging om toch uit te leggen waarom we slapen. Volgens hem is het een kwestie van aanpassing aan de omgevingsfactoren (dag- en nachtritme, dat bij het zoeken naar voedsel van belang is) en interne factoren (tijdens slapen gaan we zuiniger om met onze energievoorraden, die anders vrij snel op zouden zijn). Zo beschermt slapen mensen tegen uitputting. Borbely merkt op dat leken slaap daar niet in eerste instantie mee in verband brengen. Slapen is echter eerder het voorkómen dan herstel van uitputting. Na een aantal uren waken zorgt ons circadiaan ritme vanzelf voor omstandigheden die actief bijdragen aan het in slaap vallen, en zo wordt uitputting vermeden. De klok dwingt ons als het ware te slapen. Het is of we overdag een 'slaapschuld' oplopen waardoor we uiteindelijk wel in slaap moeten vallen.